EKİP DİNAMİKLERİ HER ZAMAN GÖRÜNDÜĞÜ GİBİ DEĞİLDİR
Her dalış bir planla başlamalı ve her plan da genellikle göz ardı edilen bir şeyle başlamalıdır: "Dalış liderimiz kim olacak?"
Ve doğru cevap, sandığınız kişi olmayabilir!
İlk bakışta mantığa aykırı görünebilir; ancak en güvenli seçenek, planlamayı deneyimli olanın, liderliği ise yeni başlayanın üstlenmesidir. Gelin, bu ilkenin ardındaki mantığı açıklayalım.
Hikâyeye göre her şey ticari dalgıçlarla ya da belki de polis dalgıçlarıyla, yani esasen tek bir dalgıcın tek başına çalıştığı, kritik öneme sahip su altı operasyonlarıyla başladı. Protokolün geliştirilmesine yön veren klasik örnek; dar alanlarda veya son derece kötü ve zorlu koşullarda çalışan bir dalgıcın durumuuydu. Bu dalgıç neredeyse kaçınılmaz olarak; dalış miğferi takıp yüzeyden sağlanan gazla soluyarak, hem yüzeydeki bir hat görevlisiyle hem de her an suya atlamaya hazır bekleyen (yine yüzeydeki) bir yedek dalgıçla çift yönlü iletişim halinde çalışırdı.
İşin can alıcı noktası şurası: Diyelim ki görev başındaki bir dalgıç zor bir duruma düştü ve yardıma ihtiyacı var. İyi bir sonuç alma ihtimali en yüksek senaryo hangisi olurdu? Birinci seçenek: Yardıma ihtiyacı olan kıdemli dalgıçtır ve onu kurtarmak için devreye girmesi gereken kişi kıdemsiz dalgıçtır? Yoksa ikinci seçenek; yani zor durumda kalan kıdemsiz dalgıçtır ve onu bu durumdan kurtarmaya gelen kişi, daha deneyimli olan dalgıç arkadaşıdır?
Elbette yaptığımız iş bir petrol boru hattını onarmak ya da bir suçun izlerini bulmak amacıyla ölü dallar ve çöplerden oluşan karmaşık bir yığını taramak değil; yine de aynı ilkeler, güvenli ve verimli hareket etmemize yardımcı olabilir. İster mercan bahçeleri üzerinde akıntıyla sürüklenen bir tatilci grubu, ister keşfedilmemiş bir mağarada kılavuz ipi döşeyen bir mağara dalgıcı ekibi söz konusu olsun; yaklaşımımızda benzer bir mantık izlenebilir.
İşleyiş oldukça basittir. Planı deneyimli bir dalgıç hazırlamalıdır; çünkü tüm değişkenleri göz önünde bulundurarak bir plan oluşturmak için gereken bilgi birikimine sahiptir. Bu süreçleri bizzat yaşamışlardır ve hata yapmaktan nasıl kaçınacaklarını bilirler. Ancak, (iki veya üç kişilik) ekibe en az deneyimli dalgıç liderlik ederse, muhtemelen kendi konfor alanında kalacaktır; bu da dalışın herkes için keyifli geçmesini sağlayacaktır.
Mağara dalışında, bu protokolün, daha az deneyimli bir dalış partnerinin konfor alanını genişletmesine ve arkalarındaki dalgıçların (yedek destek ekibinin) kendi konfor alanları dahilinde olduklarını bilerek biraz olsun rahatlamasına yardımcı olduğu söylenir.
"En zayıf dalgıcın önderlik etmesi" protokolünü uygularken göz önünde bulundurulması gereken bir husus, birçok dalgıç grubunda "en zayıf dalgıç" tanımının bir miktar değişkenlik gösterebilmesidir. Örneğin, düzenli olarak birlikte dalış yapan pek çok grup, deneyim düzeyi bakımından benzer şekilde "güçlü"dür. Böylesi durumlarda "en zayıf" ifadesi; (her zaman dikkate alınması gereken bir unsur olan) en az solunum gazına sahip olan, yeni bir ekipman parçasını ilk kez deneyen veya dalış bölgesine ulaşmak için diğerlerinden daha erken kalkmak zorunda kalan kişiyi ifade edebilir.
ÇIKARILACAK DERS:
Bu protokol, odağı etkili bir şekilde ego odaklı liderlikten (en deneyimli kişinin en önde yer alması) güvenlik odaklı desteğe (en deneyimli kişinin bir koruyucu rolü üstlenmesi) kaydırır. Protokol; dalışın amacının yalnızca hedeflenen noktayı görmek değil, aynı zamanda tüm ekibin yüzeye dalışa başladıkları durumla aynı sağlık ve güvenlik koşullarında ulaşmasını sağlamak olduğu bir kültürü teşvik eder.